So sánh giữa đèn led và đèn cao áp sodium

Khi cần lựa chọn giải pháp chiếu sáng, đèn LED và đèn cao áp Sodium là hai cái tên thường được nhắc đến. Đèn LED (Diode phát quang) là công nghệ hiện đại, sử dụng các chip điện tử nhỏ để tạo ra ánh sáng. Trong khi đó, đèn cao áp Sodium là loại đèn truyền thống, dùng hơi natri để phát ra ánh sáng màu vàng cam đặc trưng.

Việc hiểu rõ sự khác biệt giữa hai loại đèn là yếu tố quan trọng để có một hệ thống chiếu sáng vừa hiệu quả, vừa tiết kiệm. Bài viết của Elmall sẽ định nghĩa và so sánh toàn diện hai loại đèn này thông qua 12 tiêu chí để bạn có đủ thông tin đưa ra sự lựa chọn loại đèn phù hợp nhất cho công trình. Hãy cùng tìm hiểu ngay dưới đây.

Đèn LED là gì?

Đèn LED là viết tắt của cụm từ tiếng Anh Light Emitting Diode (điốt phát quang), là một thiết bị chiếu sáng hiện đại ứng dụng công nghệ bán dẫn để chuyển hóa điện năng thành ánh sáng bằng một chip LED nhỏ. Khi có dòng điện đi qua, các hạt electron bên trong con chip này sẽ chuyển động và tái hợp với nhau, quá trình này ngay lập tức giải phóng năng lượng dưới dạng các hạt ánh sáng (gọi là photon) mà mắt chúng ta có thể nhìn thấy.

Tùy thuộc vào cấu tạo của vật liệu bán dẫn, đèn LED có nhiều màu ánh sáng khác nhau. Nhờ nguyên lý hoạt động không cần đốt nóng dây tóc, đèn LED cực kỳ tiết kiệm điện, có tuổi thọ vượt trội và tỏa ra rất ít nhiệt, trở thành giải pháp chiếu sáng ưu việt và phổ biến nhất hiện nay.

Đèn cao áp Sodium là gì?

Đèn cao áp Sodium hay còn thường được gọi là đèn Natri cao áp, là một loại đèn chiếu sáng công suất lớn thuộc thế hệ cũ. Đặc điểm nhận biết dễ nhất của loại đèn này là ánh sáng màu vàng cam đậm đặc trưng mà bạn thường thấy ở các hệ thống đèn đường trước đây. Về nguyên lý hoạt động, bên trong bóng đèn có một ống chứa hỗn hợp khí và một lượng nhỏ natri.

Khi bật đèn, phần chấn lưu và bộ mồi sẽ tạo ra một dòng điện mạnh, làm nóng và ion hóa hỗn hợp khí này. Hơi natri nóng lên sẽ phát ra hồ quang điện, tạo ra ánh sáng màu vàng cam. Do khả năng chiếu sáng trên diện rộng với chi phí ban đầu thấp, đèn Sodium từng rất phổ biến cho đường phố, nhà xưởng, và sân bãi.

So sánh đèn LED và đèn cao áp Sodium

Đèn đường LED hiện được xem là lựa chọn tối ưu cho chiếu sáng đường phố nhờ vào hiệu suất cao, khả năng tiết kiệm điện vượt trội, cùng với tuổi thọ dài hơn, mang lại chất lượng ánh sáng tốt và ít tốn bảo trì.

Ngược lại, Đèn cao áp Natri/Sodium thường phù hợp với các khu vực cần ánh sáng dịu nhẹ, nhưng lại có nhược điểm lớn là tiêu hao điện năng cao và có tuổi thọ ngắn hơn so với đèn LED.. Để có cái nhìn toàn diện nhất, hãy cùng phân tích và so sánh chi tiết hai loại đèn này qua 12 tiêu chí quan trọng ngay trong bảng dưới đây:

Tiêu chí	Đèn LED	Đèn cao áp Sodium
Nhiệt độ màu (CCT)	Dải màu rộng từ 2700K – 6500K, từ ánh sáng vàng ấm đến trắng xanh, dễ dàng tùy chọn. Phát ra ánh sáng trong vùng mắt người nhìn thấy, không có tia UV, IR gây hại.	Chủ yếu ở mức 2200K (ánh sáng vàng cam đậm), quang phổ màu rất hẹp.
Chỉ số hoàn màu (CRI)	Cao và đa dạng (từ 65 – 95), giúp nhận diện màu sắc vật thể chân thực.	Rất thấp (thường chỉ khoảng 25), làm sai lệch màu sắc vật thể dưới ánh sáng của nó.
Khả năng bật/tắt & Thời gian khởi động	Bật sáng ngay tức thì, không cần thời gian chờ, ánh sáng ổn định không nhấp nháy. Sáng ngay lập tức sau khi bật công tắc.	Cần thời gian khởi động để đạt độ sáng tối đa, có thể nhấp nháy khi bóng cũ. Cần vài phút (có thể lên tới 10 phút) để đèn đạt độ sáng ổn định.
Điều chỉnh cường độ sáng	Dễ dàng điều chỉnh độ sáng (dimming) một cách linh hoạt, có thể lập trình tự động.	Khó điều chỉnh độ sáng, việc này có thể làm ảnh hưởng đến tuổi thọ của đèn.
Hướng chiếu sáng	Ánh sáng được định hướng (180°), tập trung hiệu quả vào khu vực cần chiếu sáng, không lãng phí.	Phát sáng 360° đa hướng, cần chóa đèn để định hướng ánh sáng, gây hao phí quang năng.
Hiệu suất phát quang	Rất cao và ổn định, trung bình khoảng 120 lm/W.	Từ 50 – 160 lm/W, nhưng hiệu quả thực tế thấp hơn do ánh sáng bị hao hụt.
Nhiệt độ hoạt động	Tỏa ra rất ít nhiệt, phần lớn điện năng được chuyển hóa thành ánh sáng.	Tỏa nhiệt lượng lớn (khoảng 15% điện năng biến thành nhiệt), làm nóng môi trường xung quanh.
Tuổi thọ & Suy giảm ánh sáng	Rất cao, ≥ 50.000 giờ. Ánh sáng giảm chậm, duy trì trên 70% độ sáng ở cuối vòng đời.	Trung bình từ 18.000 – 24.000 giờ. Ánh sáng giảm nhanh hơn theo thời gian.
Khả năng chống va đập	Cấu tạo từ vật liệu bán dẫn rắn, rất bền và chịu va đập tốt.	Bóng đèn làm bằng thủy tinh, dễ vỡ khi va chạm hoặc rung lắc mạnh.
Kích thước	Vô cùng nhỏ gọn, linh hoạt trong thiết kế và ứng dụng.	Kích thước lớn hơn đáng kể, kém linh hoạt.
Đặc điểm khi hỏng	Thường chỉ hỏng một vài chip LED nhỏ, đèn vẫn có thể sáng mờ chứ không tắt hẳn.	Khi hỏng, đèn sẽ ngừng chiếu sáng hoàn toàn.
Chi phí trọn đời	Chi phí ban đầu cao hơn nhưng tiết kiệm hơn về lâu dài nhờ ít tốn điện và không cần bảo trì.	Chi phí mua ban đầu rẻ nhưng tốn kém hơn do hóa đơn tiền điện cao và chi phí thay thế thường xuyên.

Tiếp theo, hãy cùng đi sâu vào phân tích chi tiết từng tiêu chí để hiểu rõ hơn về những khác biệt quan trọng này.

Nhiệt độ màu (CCT)

Về nhiệt độ màu, đèn LED cung cấp dải màu cực rộng, trải dài từ 2700K (vàng ấm) đến 6500K (trắng xanh) để bạn dễ dàng chọn lựa màu ánh sáng cho từng mục đích sử dụng. Ngược lại, đèn cao áp Sodium chỉ phát ra ánh sáng vàng cam đặc trưng ở khoảng nhiệt độ 2200K. Dựa vào đó, có thể thấy đèn LED chuyển hóa được gần như toàn bộ năng lượng tiêu thụ thành quang phổ mà mắt người nhìn thấy được được.

Vì thế, đèn LED không lãng phí năng lượng vào các bức xạ vô hình như tia cực tím (UV) hay hồng ngoại (IR). Trong khi đó, đèn Sodium hoạt động trong một phổ cực kỳ hẹp. Ánh sáng chỉ tập trung vào một màu vàng duy nhất, làm hạn chế sự lựa chọn màu sắc và lãng phí năng lượng.

Chỉ số hoàn màu (CRI)

Chỉ số hoàn màu (CRI) là thước đo khả năng tái tạo màu sắc trung thực của vật thể dưới một nguồn sáng. Về tiêu chí này, đèn LED chiếm ưu thế tuyệt đối khi có chỉ số CRI rất cao, từ 65 đến 95, nhờ đó màu sắc hiện lên một cách sống động và chân thực. Trong khi đó, đèn cao áp Sodium lại có chỉ số CRI cực kỳ thấp, thường chỉ ở mức khoảng 25. Dưới ánh sáng vàng đơn sắc này, việc nhận diện và phân biệt màu sắc thực của vật thể trở nên vô cùng khó khăn.

Khả năng bật tắt & thời gian khởi động

Khi xét đến khả năng bật/tắt và thời gian khởi động, đèn LED sẽ sáng tức thì (instant-on), đạt 100% độ sáng ngay khi bật công tắc mà không có bất kỳ độ trễ nào. Ánh sáng LED cũng luôn ổn định, không nhấp nháy trong suốt quá trình hoạt động mà khi gần hết tuổi thọ, đèn sẽ mờ đi.

Ngược lại, đèn cao áp Sodium bắt buộc phải có một khoảng thời gian chờ đáng kể để làm nóng các chất khí bên trong. Quá trình này có thể kéo dài tối đa 10 phút trước khi đèn đạt được độ sáng tối đa. Thêm vào đó, khi bóng đèn Sodium gần hết tuổi thọ, nó còn có thể xuất hiện hiện tượng nhấp nháy, gây khó chịu và ảnh hưởng đến môi trường chiếu sáng.

Điều chỉnh cường độ sáng

Đèn LED cho phép điều chỉnh độ sáng (dimming) từ 100% đến 0.5% một cách dễ dàng. Ngược lại, việc điều chỉnh độ sáng của đèn cao áp Sodium không chỉ phức tạp mà còn rất giới hạn (chỉ từ 100% xuống 30%). Quan trọng hơn, quá trình giảm độ sáng của đèn cao áp Sodium còn tiềm ẩn rủi ro làm thay đổi đặc tính ánh sáng và làm giảm đáng kể tuổi thọ của bóng đèn.

cường độ ánh sáng — Việc điều chỉnh cường độ sáng của đèn Sodium nhiều lần sẽ làm giảm tuổi thọ của bóng đèn

Hướng chiếu sáng

Đèn LED phát ra ánh sáng có định hướng trong phạm vi 180 độ. Đây là một ưu điểm lớn vì toàn bộ quang năng được tập trung hiệu quả vào khu vực mục tiêu, tránh lãng phí. Trái ngược với đèn LED, đèn cao áp Sodium phát sáng đa hướng 360 độ. Vì vậy, khi sử dụng bắt buộc phải có chóa đèn đi kèm để phản xạ và điều hướng ánh sáng xuống phía dưới. Quá trình định hướng chiếu sáng của đèn Sodium không bao giờ đạt hiệu suất 100% và luôn gây ra sự hao hụt quang năng đáng kể.

Hiệu suất phát quang

Hiệu suất phát quang là chỉ số đo lường hiệu quả chuyển đổi điện năng thành ánh sáng. Về mặt này, đèn LED có hiệu suất thực tế rất cao và ổn định, đạt trung bình khoảng 120 lumen/watt sau khi đã tính đến các hao hụt, thể hiện được khả năng chiếu sáng hiệu quả hơn hẳn đèn cao áp Sodium. Mặc dù trên lý thuyết, đèn cao áp Sodium có đa dạng sự lựa chọn (từ 50-160 lm/W) nhưng hiệu quả sử dụng trong thực tế lại thấp hơn so với đèn LED như đã nói ở trên.

Nhiệt độ

Đèn LED cực kỳ chuyển hóa điện năng thành quang năng cực kỳ hiệu quả nhờ công nghệ hiện đại, tỏa ít nhiệt và thiết kế vỏ đèn tản nhiệt tốt. Ngược lại, đèn cao áp Sodium lãng phí khoảng 15% năng lượng tiêu thụ dưới dạng nhiệt, nên hoạt động kém hiệu quả hơn. Lượng nhiệt hao phí ra bên ngoài này không chỉ là một sự lãng phí điện năng mà còn là nguyên nhân trực tiếp làm các linh kiện bên trong nóng lên, góp phần làm giảm tuổi thọ của bóng đèn.

Tuổi thọ

Tuổi thọ của một bóng đèn LED chất lượng cao có thể hoạt động bền bỉ lên đến 50.000 giờ, cao hơn gấp đôi so với đèn cao áp Sodium, vốn chỉ có tuổi thọ trung bình khoảng 24.000 giờ. Bên cạnh đó, đèn LED cũng duy trì độ sáng tốt hơn theo thời gian. Sau một vòng đời dài, đèn LED vẫn giữ được khoảng 70% lượng ánh sáng ban đầu.

Mặc dù đèn Sodium cũng giữ được độ sáng tốt (khoảng 80%), tuy nhiên khi hết tuổi thọ thì đèn sẽ xảy ra hiện tượng nhấp nháy và thời gian khởi động lâu hơn. Tuổi thọ ngắn hơn đồng nghĩa với việc bạn sẽ phải tốn chi phí và công sức thay thế chúng thường xuyên hơn.

Khả năng chống va đập

Do không có các bộ phận thủy tinh hay dây tóc mỏng manh bên trong nên đèn LED có khả năng chống chịu va đập và rung lắc cực kỳ tốt. Về độ bền vật lý, đèn LED thể hiện sự vượt trội rõ rệt nhờ có cấu tạo ở dạng bán dẫn rắn (Solid-State Lights). Ngược lại, đèn cao áp Sodium lại khá mỏng manh.

Lớp vỏ bóng đèn được làm hoàn toàn bằng thủy tinh, do đó rất dễ bị nứt, vỡ chỉ với những va chạm nhẹ trong quá trình vận chuyển, lắp đặt hay sử dụng, tiềm ẩn nhiều rủi ro hơn so với đèn LED.

đèn sodium — Đèn Sodium sẽ dễ vỡ hơn đèn LED do có cấu tạo từ thuỷ tinh

Kích thước

Nhờ có thiết kế dạng chip siêu nhỏ (dưới 2mm), đèn LED có thể tích hợp vào vô số kiểu dáng đèn và ứng dụng khác nhau. Ngược lại, đèn cao áp Sodium có kích thước lớn và cồng kềnh hơn nhiều, làm giới hạn đáng kể ứng dụng của chúng, đặc biệt khi cần các giải pháp chiếu sáng tinh gọn hoặc có tính thẩm mỹ cao.

Đặc điểm khi hỏng

Do đèn LED được cấu tạo từ nhiều chip LED độc lập, nếu một vài chip bị hỏng, đèn sẽ không tắt hoàn toàn mà chỉ bị giảm độ sáng hoặc xuất hiện điểm tối. Nhờ vậy, đèn vẫn có thể tiếp tục chiếu sáng tạm thời.

Mặt khác, đèn cao áp Sodium cấu tạo đơn giản, chỉ có một bóng. Nên khi bộ phận phát sáng trung tâm gặp sự cố, bóng đèn sẽ ngừng hoạt động ngay lập tức và tắt hoàn toàn, không có khả năng chiếu sáng dự phòng.

Chi phí trọn đời

Khi xem xét tổng chi phí, đèn LED là một khoản đầu tư dài hạn thông minh hơn. Mặc dù chi phí mua ban đầu cao hơn, nhưng về lâu dài sẽ giúp bạn hoàn vốn nhanh chóng nhờ khả năng tiết kiệm điện vượt trội và tuổi thọ cực cao, cực kỳ ít chi phí bảo trì, thay thế.

Ngược lại, đèn cao áp Sodium có chi phí ban đầu rẻ, nhưng lại tốn kém hơn nhiều về lâu dài. Hóa đơn tiền điện cao hơn và việc phải thay thế bóng đèn nhiều lần (bao gồm cả chi phí nhân công) để bằng được tuổi thọ của một bóng LED duy nhất sẽ khiến tổng chi phí bị đội lên đáng kể.

Như vậy, qua 12 tiêu chí so sánh chi tiết, có thể khẳng định rằng đèn LED là giải pháp tối ưu cho các công trình chiếu sáng hiện đại. Không chỉ vượt trội về khả năng tiết kiệm điện năng, tuổi thọ bền bỉ và chất lượng ánh sáng chân thực, đèn LED còn giúp tối ưu chi phí vận hành, giảm công tác bảo trì và nâng cao hiệu suất sử dụng năng lượng cho toàn hệ thống. Khi đã quyết định nâng cấp lên hệ thống đèn LED, việc chọn đúng nhà cung cấp là yếu tố then chốt để đảm bảo hiệu quả đầu tư.

Với hơn 10 năm kinh nghiệm phân phối đèn LED Rạng Đông chính hãng, Elmall mang đến không chỉ sản phẩm chính hãng mà còn là giải pháp tổng thể, đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật khắt khe của các dự án lớn. Chúng tôi tự hào là đối tác tin cậy của nhiều tổng thầu và đơn vị thi công cơ điện như Vingroup, Coteccons, cùng hệ thống chi nhánh phủ khắp toàn quốc, sẵn sàng đồng hành từ khâu tư vấn – cung ứng – triển khai – bảo hành.

Liên hệ Elmall ngay hôm nay để nhận báo giá kỹ thuật chi tiết và giải pháp chiếu sáng tối ưu cho công trình của bạn..

– Địa chỉ: Căn số 3, đường số 5, Sunrise E, The Manor Central Park Nguyễn Xiển, Phường Hoàng Mai, Hà Nội

– Hotline: 1900 2150 – Email: [email protected]